دنیای دیجیتال و رپ فارسی
پیشرفت تکنولوژی در ۲ دههٔ اخیر باعث تغییرات بسیار بزرگی در صحنه موسیقی در سراسر دنیا بوده است. امروز با داشتن یک کامپیوتر و خرجی نه چندان زیاد هر فردی میتواند به ساخت وساز موزیک بپردازد. برنامه های کامپیوتری مثل کیوبیس، لاجیک، ریزن، پرو تولز و....... برنامههایی می باشند که امروزه در بسیاری از استودیوها استفاده میشوند. میتوان به راحتی گفت که بدون وجود چنین برنامه هایی رپ فارسی چیزی چون یک رویا نبود. در اوایل تاریخچهٔ رپ فارسی یکی از بزرگترین مشکلات، نبود آهنگ ساز بود و به این دلیل بسیاری از آهنگها، روی بیتهای دانلودی که متعلّق به رپرهای خارجی بودند ضبط میشدند

با پیشرفت زمان جوانان در ایران و خارج از ایران با برنمه های چون ریزن و فرویتی لوپس آشنا شدند که این برنامه ها شانس ساختن بیت رو به رپرهای فارسی داد. برنامهٔ ریزن امروزه یکی از اصلیترین برنامه های ساختن بیت در رپ فارسی می باشد که آهنگ سازانی چون مهدیار، سوج (از گروه شواری) وسیامک جنجالی از آن استفاده میکنند. ریزن دارای چندین دستگاه پیشرفته می باشد که میتوان در آنها از ساز های مختلف استفاده کرد. ریزن فقط مخصوص آهنگ سازی می باشد و توانایی ضبط صدا (وکال) را ندارد. لاجیک نیز یکی از برنامههای بسیار محبوب میان آهنگ سازان از جمله خشایار و علیرضا جی جی می باشد. لاجیک نیز دستگأیی دارد که میتوان در آن سازهای مختلف را اجرا کرد و بر خلاف ریزن، قادر به ضبط صدا هم میباشد. در این برنامه حتی می توان به میکس آهنگ پرداخت. متاسفانه لاجیک فقط قابل استفاده بر روی کامپیوتر های مک (مکینتاش) می باشد.
پرو تولز،سونار، نوندو و کیوبیس برنامه هایی هستند مخصوص برای ضبط صدا و میکس کردن در آنها. ولی با پیشرفت دنیای دیجیتال امروزه میتوان در آنها حتی به ساختن آهنگ پرداخت ولی خود این برنامهها دارای سازهای اندکی هستند.البته میتوان سازهای دیگر را که ملقب به وی اس تی هستند را به آنها اضافه کرد. پرو تولز امروزه استاندارد تمام استودیوهای سراسر دنیاست. پرو توز ۳ نوع مختلف دارد : ال ایی، قدرت ام ، و اچ دی. پرو تولز هم برابر کیوبیس میباشد ولی برای اجرای این برنامه، به کارت صوتی مخصوص نیاز است.
بجز نرم افزارهای قید شده دیگر برنامه هایی همچون فرویتی لوپس، ریپر، کول ادیت، و ادوبی آدیشن هم وجود دارند ولی به خاطر تبلیغات ضعیف، پشت خط ایستاده اند. قابل ذکر است که تمام این برنامه ها از نظر کیفیت در یک سطح می باشند